Delta Force hay còn gọi chính thức là 1st Special Forces Operational Detachment-Delta (1st SFOD-D) là một trong những đơn vị đặc nhiệm hàng đầu của Quân đội Mỹ, chuyên trách các nhiệm vụ chống khủng bố, giải cứu con tin, đột kích và trinh sát đặc biệt. Được thành lập vào năm 1977 dưới sự lãnh đạo của Đại tá Charles Beckwith, Delta Force được lấy cảm hứng từ Đơn vị Đặc nhiệm Không quân Anh (SAS) và nhanh chóng trở thành biểu tượng của sức mạnh đặc nhiệm Mỹ. Với khoảng 1.000-2.000 thành viên, trong đó chỉ 250-400 là các “operator” (người thực hiện nhiệm vụ chiến đấu), đơn vị này hoạt động dưới sự chỉ huy của Bộ Chỉ huy Tác chiến Đặc biệt Liên quân (JSOC) nhưng thuộc quyền quản lý hành chính của Bộ Chỉ huy Tác chiến Đặc biệt Lục quân Mỹ (USASOC). Delta Force còn được biết đến với các tên gọi khác như Combat Applications Group (CAG), Army Compartmented Elements (ACE), “The Unit” hoặc Task Force Green. Mặc dù chính phủ Mỹ chưa bao giờ chính thức thừa nhận sự tồn tại của đơn vị này, nhưng thông tin về họ chủ yếu đến từ các cựu thành viên và các tài liệu giải mật.

Delta Force được hình thành trong bối cảnh chủ nghĩa khủng bố toàn cầu bùng nổ vào những năm 1970, với các vụ việc như vụ thảm sát tại Thế vận hội Munich năm 1972. Đại tá Beckwith, một cựu binh Lục quân Mỹ với kinh nghiệm chiến đấu tại Việt Nam và làm việc cùng SAS tại Malaya, đã thuyết phục Lầu Năm Góc thành lập một đơn vị chuyên biệt có khả năng đối phó với các mối đe dọa bất đối xứng. Đơn vị không chỉ tập trung vào chống khủng bố mà còn thực hiện các nhiệm vụ đa dạng như bảo vệ VIP, hoạt động tình báo và tác chiến mạng. Trong suốt lịch sử, Delta Force đã tham gia hàng trăm nhiệm vụ bí mật, từ Chiến tranh Vùng Vịnh đến các cuộc chiến chống khủng bố sau sự kiện 11/9/2001, và gần đây nhất là Chiến dịch Absolute Resolve năm 2026.

Bài viết này sẽ khám phá sâu về lịch sử, cấu trúc, quy trình tuyển chọn và huấn luyện, các sứ mệnh nổi bật, trang bị cũng như vai trò của Delta Force trong an ninh quốc gia Mỹ. Với trọng tâm là cung cấp thông tin chi tiết, bài viết nhằm đạt khoảng 6000 từ để bao quát toàn diện về đơn vị đặc nhiệm huyền thoại này.

Lịch sử Hình Thành

Lịch sử của Delta Force bắt nguồn từ những năm 1970, khi thế giới chứng kiến sự gia tăng của các hoạt động khủng bố. Sau khi trở về từ nhiệm vụ trao đổi với SAS Anh, Đại tá Charles Beckwith đã soạn thảo một báo cáo đề xuất thành lập một đơn vị đặc nhiệm tương tự SAS trong Quân đội Mỹ. Báo cáo này, ban đầu bị phản đối do đòi hỏi thay đổi cấu trúc tổ chức lớn, cuối cùng được phê duyệt năm 1975 nhờ áp lực từ các vụ khủng bố quốc tế. Beckwith đã phát triển “Giấy tờ Robert Redford” – một tài liệu phác thảo quy trình tuyển chọn và huấn luyện bốn giai đoạn, ước tính mất hai năm để xây dựng đơn vị đầy đủ chức năng.

Delta Force chính thức được thành lập vào ngày 19 tháng 11 năm 1977, với Beckwith làm chỉ huy đầu tiên. Để lấp khoảng trống trong quá trình tuyển chọn, Đại tá Bob “Black Gloves” Mountel từ Nhóm Lực lượng Đặc biệt 5 đã thiết lập một đơn vị tạm thời năm 1978, chọn tình nguyện viên cho khóa huấn luyện sáu tháng tập trung vào định vị đất đai và hành quân với tải trọng nặng trong địa hình núi non hiểm trở. Đơn vị trở nên hoạt động đầy đủ vào mùa thu năm 1979, đúng lúc xảy ra Khủng hoảng Con tin Iran. Tuy nhiên, sứ mệnh đầu tiên lớn – Chiến dịch Eagle Claw năm 1980 – đã thất bại, dẫn đến việc thành lập các đơn vị hỗ trợ như Trung đoàn Hàng không Tác chiến Đặc biệt 160 (Night Stalkers) và SEAL Team Six.

Trong những thập kỷ sau, Delta Force đã tham gia các cuộc chiến tại Trung Mỹ, Vùng Vịnh, Somalia, Afghanistan và Iraq. Tên gọi của đơn vị thay đổi theo thời gian để bảo mật, nhưng vai trò cốt lõi vẫn là lực lượng tiên phong trong các hoạt động đặc biệt. Đến năm 2026, Delta Force tiếp tục chứng minh sức mạnh qua các sứ mệnh như bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro trong Chiến dịch Absolute Resolve.

Cấu Trúc Tổ Chức

Delta Force được tổ chức tương tự SAS Anh, nhấn mạnh vào các đội nhỏ, kỹ năng cao. Trụ sở chính tại Fort Liberty (trước đây là Fort Bragg), Bắc Carolina, đơn vị có khoảng 1.000-2.000 binh sĩ, với 250-400 operator cốt lõi. Cấu trúc bao gồm:

Các Tiểu đoàn Xung kích (A, B, C, D): Bốn tiểu đoàn chính cho hành động trực tiếp và đột kích, mỗi tiểu đoàn có ba đội – hai đội hành động trực tiếp và một đội trinh sát/giám sát, bao gồm xâm nhập sâu, yếu tố bắn tỉa và hoạt động sau lưng địch.

Tiểu đoàn Hàng không (E): Cung cấp hỗ trợ không vận chuyên biệt, sử dụng trực thăng như MH-60 Blackhawks và MH-6 Little Birds.

Tiểu đoàn Bí mật (G): Xử lý các hoạt động phân loại cao, có thể bao gồm yếu tố tình báo.

Tiểu đoàn Hỗ trợ Chiến đấu: Hỗ trợ EOD (xử lý bom mìn), y tế, tình báo và hậu cần.

Ngoài ra, còn có:

Tiểu đoàn Tác chiến Mạng Máy tính (CNOS): Được gọi là “The Digital Devils”, tập trung vào chiến tranh mạng, thu thập tình báo và phá hoại mạng lưới địch.

Ban Phát triển Chiến đấu: Nghiên cứu, phát triển và thử nghiệm chiến thuật, kỹ thuật và thiết bị mới.

Tiểu đoàn Tuyển chọn và Huấn luyện: Giám sát quy trình tuyển chọn và huấn luyện nghiêm ngặt.

Cấu trúc này cho phép Delta Force thích ứng với các sứ mệnh từ hành động trực tiếp đến tác chiến mạng, đảm bảo tính linh hoạt và hiệu quả cao.

Quy Trình Tuyển Chọn và Huấn Luyện

Delta Force không cho phép ứng tuyển trực tiếp từ dân thường; thí sinh phải nhập ngũ Quân đội Mỹ và đáp ứng các yêu cầu: cấp bậc E-4 đến E-8 (hạ sĩ quan) hoặc O-3 đến O-4 (sĩ quan), tuổi trên 21, chứng chỉ nhảy dù hoặc sẵn sàng huấn luyện, điểm ASVAB ít nhất 110, giấy phép an ninh Bí mật, không có kỷ luật, và ít nhất 2,5 năm phục vụ còn lại. Nhiều thành viên đến từ Lực lượng Đặc biệt hoặc Trung đoàn Ranger 75, nhưng không bắt buộc; các thành viên từ các nhánh khác có thể ứng tuyển với sự chấp thuận.

Quy trình tuyển chọn diễn ra hai lần/năm tại Camp Dawson, Tây Virginia, kéo dài bốn tuần, bao gồm:

Thể lực: Chạy bền, vượt chướng ngại vật, bơi với tải trọng nặng.

Định vị Đất đai: Bài tập thách thức trong địa hình đa dạng, bao gồm hành quân 18 dặm ban đêm với balo 40 pound, tăng trọng lượng và giảm thời gian dần.

Kỹ năng Chiến đấu: Xử lý vũ khí, chiến đấu gần, và cơ động chiến thuật.

Đánh giá Tâm lý: Kiểm tra sức bền tinh thần dưới áp lực.

Chỉ một phần nhỏ vượt qua, tiến vào Khóa Huấn luyện Operator (OTC) sáu tháng, chia thành sáu khối:

• Bắn súng: Bắn chính xác với các loại súng ở khoảng cách gần và xa.
• Phá hủy và Xâm nhập: Sử dụng chất nổ để phá cửa, dọn chướng ngại.
• Kỹ năng Kết hợp: Tích hợp bắn súng, phá hủy, chiến đấu gần và chiến thuật trong mô phỏng giải cứu con tin.
• Nghề nghiệp: Thu thập tình báo, giám sát, chống tình báo.
• Bảo vệ VIP: Chiến thuật bảo vệ, đánh giá mối đe dọa.
• Bài tập Tổng hợp: Mô phỏng đa ngày đánh giá làm việc nhóm và quyết định dưới áp lực.

Sau OTC, operator được phân công tiểu đoàn và tiếp tục huấn luyện liên tục để duy trì đỉnh cao.

Các Sứ Mệnh Nổi Bật

Delta Force đã tham gia vô số sứ mệnh, hầu hết bí mật. Dưới đây là chi tiết các sứ mệnh chính từ các nguồn giải mật.

Chiến dịch Eagle Claw (1980)

Sứ mệnh đầu tiên lớn của Delta Force là giải cứu 52 con tin Mỹ tại Đại sứ quán Mỹ ở Tehran, Iran, sau khi sinh viên Iran chiếm giữ ngày 4/11/1979. Đơn vị huấn luyện trên mô hình Đại sứ quán tại Căn cứ Không quân Eglin, Florida. Kế hoạch bao gồm chèn bằng C-130 đến “Desert One”, tiếp nhiên liệu cho trực thăng RH-53 của Hải quân, bay đến khu vực ngoài Tehran, đột kích Đại sứ quán bằng xe tải sẵn có, di chuyển con tin đến sân vận động soccer để rút bằng trực thăng, và phá hủy trực thăng sau khi Rangers chiếm sân bay gần đó. Tuy nhiên, sứ mệnh bị hủy do mất trực thăng từ bão cát, mệt mỏi phi công và hỏng thủy lực. Một trực thăng va chạm với C-130, gây nổ, bỏ lại xác và lộ kế hoạch cho lực lượng Iran. Không có thương vong Delta, nhưng tám người Mỹ thiệt mạng. Thất bại này dẫn đến cải tổ đặc nhiệm Mỹ.

Các Hoạt động tại Trung Mỹ

Delta Force chiến đấu chống Mặt trận Giải phóng Dân tộc Farabundo Marti tại El Salvador và hỗ trợ Contras do CIA tài trợ tại Nicaragua. Các chi tiết cụ thể vẫn bí mật, nhưng đơn vị đóng vai trò quan trọng trong các cuộc chiến chống nổi dậy.

Chiến dịch Urgent Fury (1983)

Trong cuộc xâm lược Grenada, Delta Force đột kích Nhà tù Richmond Hill để giải cứu tù nhân chính trị. Nhà tù nằm trên sườn núi dốc với rừng rậm ba phía và đường hẹp phía còn lại, không có bãi đáp trực thăng. Sáu trực thăng Blackhawk từ Tiểu đoàn B bay vào thung lũng dưới hỏa lực từ đồn Fort Frederick. Các operator rappelling xuống dây, nhưng trực thăng bị bắn chéo từ nhà tù và Fort Frederick. Một số trực thăng bay ra, một phi công quay lại mà không lệnh, dẫn đến cáo buộc hèn nhát (sau bỏ). Sứ mệnh liên quan tiếp cận rừng rậm và thung lũng dốc dưới lửa địch.

Chiến dịch Acid Gambit (1989)

Trong cuộc xâm lược Panama, 23 operator Delta thực hiện Chiến dịch Acid Gambit để giải cứu Kurt Muse từ Nhà tù Modelo. Họ đột kích thành công, giải cứu Muse mà không mất mát lớn.

Chiến dịch Gothic Serpent (1993) – Black Hawk Down

Tại Somalia, Tiểu đoàn C Delta với Rangers bắt giữ các phụ tá của Mohammed Farah Aidid. Hai trực thăng MH-60L bị bắn hạ bởi dân quân Somalia, dẫn đến trận chiến 18 giờ với năm operator Delta thiệt mạng (MSG Timothy Lynn Martin, SFC Earl Robert Fillmore, Jr., SSG Daniel Darrell Busch, SFC Randy Shughart, MSG Gary I. Gordon), sáu Ranger, năm phi hành đoàn và hai lính Sư đoàn Núi 10. Thương vong Somalia ước 133 đến 1.500-2.000. Shughart và Gordon nhận Huân chương Danh dự sau khi bảo vệ phi công Mike Durant.

Chiến dịch Desert Shield/Desert Storm (1990-1991)

Delta Force bảo vệ Tướng Norman Schwarzkopf tại Ả Rập Xê Út. Họ săn tên lửa SCUD với SAS; ngày cuối chiến tranh mặt đất, bắn tỉa Delta phát hiện 26 tên lửa SCUD nhắm Israel ở tây Iraq, thủng bình nhiên liệu và giết phi hành đoàn từ 3.000 yard để ngăn phóng.

Chiến dịch Enduring Freedom – Afghanistan

Bắt đầu chống Taliban: Delta Force tham gia Task Force Sword cho sứ mệnh săn giết al-Qaeda và Taliban. Là phần của Task Force Bowie cho hợp nhất tình báo; trong Advanced Force Operations (AFO), 45 người trinh sát với Delta, DEVGRU, ISA, thực hiện trinh sát bí mật bằng chân hoặc ATV dọc biên giới Pakistan.

Đột kích Compound: Ngày 19/10/2001, tiểu đoàn Delta với Rangers đột kích Objective Gecko tại Kandahar nhắm Mullah Omar. Chèn bằng MH-47E; không kháng cự ban đầu nhưng bị Taliban tấn công bằng vũ khí nhỏ, RPG; 30 Taliban chết, 12 Delta bị thương; rút lui dưới hỗ trợ AC-130.

Trận Tora Bora: 40 operator A Squadron hỗ trợ CIA và Green Berets; yêu cầu vị trí chặn bị từ chối. Đội Jackal phát hiện nghi phạm trong hang, gọi không kích.

Chiến dịch Anaconda: Delta trinh sát Thung lũng Shahikot bằng ATV và leo núi. Đội AFO (Juliet, India) xâm nhập ngày 28/2; chiến đấu với Task Force Rakkasan.

Chống Haqqani: Năm 2009, Delta giết hoặc bắt hơn 2.000 nổi dậy. Ngày 20/7/2011, tiểu đoàn với Rangers chèn tại Paktika; giao tranh hai ngày, giết 80-100 Haqqani; một Master Sergeant Delta chết.

Chiến dịch Iraqi Freedom

Bắt đầu tại Iraq: Tiểu đoàn C (“Wolverines”) vào tây Iraq với Pinzgauer và Hilux như Task Force 20; khai thác địa điểm hóa học, chiếm H-3, hoạt động lừa.

Quanh Đập Haditha: Ngày 24/3/2003, Delta đánh dấu mục tiêu cho không kích. Tiểu đoàn thứ hai với Rangers, M1A1 đột kích đập ngày 1/4; giữ năm ngày chống phản công, rồi phục kích trên cao tốc đến Tikrit.

Bắt Saddam Hussein: Ngày 14/12/2003, Tiểu đoàn C tìm gần Tikrit; tìm Saddam trong hố nhện, khống chế ông ta.

Trận Fallujah Thứ Nhất: Delta nhúng với lính Thủy quân Lục chiến cho liên lạc, bắn tỉa. Cuối tháng 4, yếu tố trong nhà làm OP; bị 300 nổi dậy tấn công; y tá Delta chữa trị dưới lửa; Hollenbaugh và Briggs nhận Distinguished Service Cross.

Giải cứu Roy Hallums: Ngày 7/9/2005, Delta hạ cánh tại nông trại ngoài Baghdad bằng MH-6; giải cứu nhà thầu Mỹ từ hầm.

Cái Chết của Zarqawi: Tháng 4/2006, đột kích dẫn đến Chiến dịch Larchwood 4 giết Abu Musab al-Zarqawi ngày 7/6 tại Baquba.

Chiến dịch Juniper Shield

Sơ tán Benghazi: Năm 2012, hai operator Delta với CIA hỗ trợ sơ tán Đại sứ quán tại Tripoli; MSGT David R. Halbruner nhận Distinguished Service Cross.

Bắt Abu Anas al-Liby: Ngày 5/10/2013, Delta mặc dân sự bắt al-Liby tại Tripoli bằng phục kích xe van.

Chiến dịch Inherent Resolve

Bắt Chuyên gia Vũ khí Hóa học ISIS: Tháng 2/2016, Delta bắt chuyên gia ISIS, thu tình báo quan trọng.

Đột kích Al-Baghdadi (2019): Delta thực hiện đột kích giết thủ lĩnh ISIS Abu Bakr al-Baghdadi. Họ chèn, giao tranh ngắn, đuổi theo; Baghdadi tự sát bằng bom, giết ông và hai trẻ; các cư dân khác bị giết hoặc bắt.

Chiến dịch Absolute Resolve (2026)

Ngày 3/1/2026, Delta Force bắt Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro và vợ Cilia Flores vì cáo buộc khủng bố ma túy và buôn cocaine. Mỹ tấn công các địa điểm tại Caracas; operator Delta rút họ từ compound, đưa đến USS Iwo Jima rồi Mỹ.

Ngoài ra, Delta Force còn tham gia các sứ mệnh như Operation Black Swan bắt El Chapo, và vô số giải cứu con tin toàn cầu.

Trang Bị và Công Nghệ

Delta Force ưu tiên vũ khí chính xác và đáng tin cậy:

Súng ngắn: Colt M1911A1 .45 (sửa đổi), Glock 19 9mm.

Súng trường xung kích: HK 416 (tùy chỉnh với piston khí ngắn, nòng 10.4″-20″), M4A1, SR-16, LVAW .300 Blackout.

Súng bắn tỉa: Barrett M107/MRAD/Mk 22, M2010, SR-25, HK 417.

Súng tiểu liên: HK MP5/MP7, Walther MPK.

Vũ khí hỗ trợ: M240, Mk 46/48, Carl-Gustav M4, Javelin.

Trang bị bao gồm ngụy trang linh hoạt (Multicam, AOR), áo giáp CRYE JPC 2.0, mũ Ops-Core, kính đêm GPNVG-18, và quần áo Crye G3. Đơn vị có thợ rèn nội bộ và liên kết với nhà sản xuất để tùy chỉnh.

Kết Luận

Delta Force đại diện cho đỉnh cao của lực lượng đặc nhiệm Mỹ, với lịch sử đầy thử thách và thành tựu. Từ thất bại ban đầu đến các sứ mệnh thành công chống khủng bố toàn cầu, đơn vị tiếp tục thích ứng với các mối đe dọa mới như chiến tranh mạng và khủng bố ma túy. Với quy trình tuyển chọn khắc nghiệt và huấn luyện liên tục, Delta Force đảm bảo vai trò then chốt trong an ninh quốc gia. Mặc dù bí mật, di sản của họ truyền cảm hứng cho các thế hệ đặc nhiệm tương lai.